https://telegram.me/empireoflies
نکته حائز اهمیت درباره رواج این عبارت بر پشت مانتوهای زنان در ایران، میزان خودی‌بودن آن است.

Keep Calm و بی‌توجهی به پیروی از فرهنگ خودی در مُد

به گزارش جنبش مقابله با رسانه‌های بیگانه، امپراتوری دروغ: رسانه‌ها در چند روز اخیر اقدام به روشنگری دررابطه با تاریخچه و پیشینه عبارت «Keep Calm, I`m Queen» کرده‌اند. طبق این اشاره، عبارت مذکور برگرفته از یک پوستر تبلیغاتی زمان جنگ جهانی دوم است که در سال ۲۰۰۰ توسط یک زوج کتاب‌فروش در یک شهر در انگلستان به‌طور اتفاقی یافت شد و فرم قاب‌شده آن روی دیوار، توانست توجه مشتریان را جلب کند؛ به‌طوری‌که این زوج، اقدام به تکثیر این پوستر برای فروش تزئینی کردند.

موضوع مُد در میان زنان ایرانی به‌دلیل اهمیت حجاب در عرف و قانون، شایسته تحقیق و تحلیل‌های خاص خود است. هرگونه تعمیم مدگرایی در جوامع دیگر به جامعه ایرانی، به‌خصوص در میان زنان، می‌تواند منجر به خطای دید و لذا اشتباه در سیاست‌گذاری‌های مربوطه شود. این درست اتفاقی است که در سطح دانشگاهی و اجرایی کشور رخ داده و از این‌جهت درست است اگر بگوییم تداخل مدگرایی و حجاب در ایران با گذر زمان غامض‌تر هم خواهد شد.

موضوع مورد اشاره زمانی پیچیده‌تر می‌شود که توجه کنیم برخی از اشکال مُد الزاماً با تعریف حداقلی از حجاب تناقضی ندارد. برای مثال، پوشیدن کتانی‌های حجیم و با رنگ‌های متنوع که ویژه دهه ۹۰ میلادی بود، استفاده از «اپل» روی سرشانه به‌منظور شکیل کردن اندام بالاتنه، پوشیدن مانتوهای «کلوش» که در دهه ۷۰ خورشیدی در ایران مرسوم بود، لباس‌های یقه‌اسکی و شلوار «دم‌پاگشاد» مربوط به دهه ۷۰ میلادی و ۵۰ خورشیدی، و بسیاری دیگر از مصادیق مُد، هرگز منافی حجاب حداقلی زنان نیست؛ اگرچه هریک از این موارد در زمان خود ممکن است کمابیش مصداق جلف‌بودن تلقی شده باشند، اما علت آن، نه نقض حجاب حداقلی، که نقض عًرف در پوشش زمان خود بوده است.

با وجود این، در دهه اخیر شاهد گسترش انواعی از مُد هستیم که ناقض حجاب حداقلی شامل نمایان‌نبودن پوست یا برجستگی‌های بدن و یا پیدابودن اعضای بدن مجزای از حد تعیین‌شده قرص صورت و دستان است. باید گفت این نوع مُدگرای ناقض حجاب، به پیروی از روند جهانی تغییر مُد صورت می‌گیرد؛ به این معنی که شاهد نوعی سیر جهانی در گرایش به هرچه کمترشدن پوشش هستیم و به‌تبع آن، طراحی مُد نیز پیرو قاعده پوشش کمتر خواهد بود. نگاهی به نحوه پوشش هنرپیشه‌گان در جشنواره‌های بین‌المللی و مقایسه آن با نحوه پوشش زنان دهه‌های گذشته در همین رویدادها، مؤید این نکته است.

بنابراین، با گذشت زمان، موضوع مُد تبدیل به نقیضی برای حجاب می‌شود؛ رواج مانتوهای با آستین سه‌ربع، رواج شلوارهای «برمودا» در دوره خودش، رواج ساپورت که حجم بدن را کاملاً نمایان می‌کند و در رنگ‌های متنوعی تولید و استفاده می‌شود، و از این قبیل، نمونه‌های مُدگرایی جدید هستند که باعث می‌شود مُد در عصر جدید را الزاماً ناقض حجاب بدانیم.

بنابراین ازآن‌جایی‌که حجاب دغدغه است، نمی‌توان گفت مُد در ذات خود مذموم است و باید به کنترل آن اندیشید، بلکه این چیستی و شکل هر مُد است که در این زمینه تعیین‌کننده است. در این خصوص الزاماً ورود مُد از کشوری دیگر نیست که هشدار محسوب می‌شود. برای مثال، توجه به شلوارهای دم‌پاگشاد نشان می‌دهد در این الگو در تولیدات داخلی، برخلاف الگوی وارداتی آن، انحنای شلوار از زیر زانو شروع می‌شود؛ به‌طوری‌که حجم قسمت زانو و پشت زانو در آن کاملاً نمایان است، اما در الگوی برش انواع وارداتی همین مدل، انحنا جهت سهولت در راه رفتن و حرکت، از بالای زانو شروع می‌شود و مشخص است که این تفاوت، که در اولی ناقض حجاب و در دومی رعایت‌کننده حجاب است؛ ارتباطی با خاستگاه این مُد ندارد.

مُد و غرب‌گرایی
بعد از اشاره به نسبت مُد و حجاب، باید گفت مُد از جهتی دیگر، نسبت مستقیم با بیگانگی فرهنگی دارد. رسانه‌ها در چند روز اخیر با نقل قول از «وقایع اتفاقیه» اقدام به روشنگری دررابطه با تاریخچه و پیشینه عبارت «Keep Calm, I`m Queen» کرده‌اند. طبق این اشاره، عبارت مذکور برگرفته از یک پوستر تبلیغاتی زمان جنگ جهانی دوم است که در سال ۲۰۰۰ توسط یک زوج کتاب‌فروش در یک شهر در انگلستان به‌طور اتفاقی یافت شد و فرم قاب‌شده آن روی دیوار، توانست توجه مشتریان را جلب کند؛ به‌طوری‌که این زوج، اقدام به تکثیر این پوستر برای فروش تزئینی کردند.

از آن زمان اتفاقات زیادی برای این عبارت افتاد؛ به‌طوری‌که یک نفر در انگلستان این عبارت را به‌عنوان نام تجاری برای خود ثبت کرد و به‌دنبال ثبت آن در آمریکا و کاناداست. این عبارت به‌دلیل اشتراک زبانی در کشورهای آنگلوساکسون (انگلستان، آمریکا، کانادا) مورد استفاده گسترده در زندگی روزمره این کشورها بوده و از جمله مایکروسافت و اپل از آن به عنوان شعار تبلیغاتی علیه هم استفاده کرده‌اند.

اما نکته حائز اهمیت درباره رواج این عبارت بر پشت مانتوهای زنان در ایران، میزان خودی‌بودن آن است. شاید بتوان این بی‌توجهی به پیروی از فرهنگ خودی در مُد را به نوع خاص نگاه افرادی نسبت داد که در عصر جهانی‌شدن و به‌ویژه باتوجه به نارضایتی از شرایط مختلف داخلی، گرایش به فرهنگ‌های غیر را مذموم نمی‌پندارند. بااین‌حال، مطالعه تاریخچه این عبارت در انگلستان، گویای آن است که فلسفه پیدایش آن چیزی جز وطن‌پرستی در سخت‌ترین دوره تاریخ مدرن این کشور، نبوده است!

این عبارت در سال ۱۹۳۹ از سوی دولت انگلستان برای حفظ روحیه عمومی، متعاقب حملات هوایی آلمان نازی طراحی شد، اما به‌دلیل هم زمان‌شدن انتشار آن با بحران کاغذ در انگلستان، ۲ میلیون و ۵۰۰ هزار نسخه تهیه‌شده، هرگز در معرض عموم قرار نگرفت. به‌علاوه، معدود کسانی که این پوستر را در زمان خود مشاهده کرده بودند، معتقدند عبارت مذکور گویای دست‌کم گرفتن روحیه وطن‌پرستی مردم از سوی طبقه بالای انگلستان، و به‌نوعی توهین‌آمیز تلقی می‌شود.

سابقه درج عبارات لاتین روی لباس در ایران نشان‌دهنده گرایشی سراسیمه به فرم و فونت حروف لاتین است و سابقه این گرایش طولانی‌تر از آن است که به مانتوهای حامل این عبارت ختم شود. بی‌اطلاعی افراد از معنای کلمات و حروف سرهم‌شده روی تی‌شرت، یکی از نمونه‌های بهره‌برداری طراحان لباس در ایران به مفاهیم مندرج در پوشش است. این بی‌توجهی، در سرتاپای مانتوهای کیپ‌کالم هم به‌چشم می‌خورد. (البته، اشاره به این بی‌توجهی به‌معنی مستعدبودن این نوع مُدگرایی برای ترویج فکری از طریق عبارات خاص هم نیست).

این مانتوها که عبارت Keep Calm اولیه را با عبارت بی‌معنای I`m Queen و I`m King درآمیخته‌اند، از سوی برخی به‌دلیل غلط‌بودن عبارت دوم به‌لحاظ دستوری مورد نقد و بلکه تمسخر قرار گرفته‌اند. از سویی، نشانه تاج که طبعاً نشان‌دهنده تعلق پوستر اولیه به پادشاهی انگلستان بوده است، در بالای تمامی این مانتوها نیز به‌چشم می‌خورد که جز رعیت ملکه انگلستان‌بودن، معنای دیگری نمی‌تواند داشته باشد (اگر اصولاً معنایی در کار باشد).

مشخص است که مُدگرایی، نه به‌دلیل بحث زیباشناسی و تنوع‌طلبی خاص انسان مدرن، که به‌دلیل بی‌توجهی عامی که در نحوه انتخاب فرد در جامعه مدرن گسترش می‌دهد، رابطه مستقیمی با بحث هویت پیدا می‌کند. این، همان تناقض نهفته در وجود بشر است که گئورگ زیمل، جامعه‌شناس، با اشاره به مُد به آن می‌پردازد و می‌گوید مُد هم‌زمان جلوه تمایل انسان مدرن به خاص‌بودن است که در نهایت او را قربانی حقه‌ای می‌کند که در آن همه شبیه هم هستند! در چنین شرایطی، نقش افراد در بالابردن میزان التفات فرهنگی در هنگام انتخاب رویه پوششی، به همان میزان اهمیت دارد که نقش متولیان فرهنگی در سروسامان دادن به پوشش. شاید با نگاهی به عملکرد دستگاه‌های مربوطه در راه‌اندازی هم‌فکری عمومی، تخصصی، ایجاد خطوط تولید و طراحی، و رسیدگی اجرایی به موارد تخطی، بتوان گفت چه افراد و چه نهادها، در غفلت از امر و به‌بارآمدن فرهنگ اسف‌بار پوشش حال حاضر ایران، به یک میزان سهیم‌ هستند.

انتهای پیام/مهرخانه

نکته حائز اهمیت درباره رواج این عبارت بر پشت مانتوهای زنان در ایران، میزان خودی‌بودن آن است.

بررسی کلی

امتیاز کاربر: 4.65 ( 1 رای)
0
https://telegram.me/empireoflies

دیدگاهتان را ثبت کنید

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شدعلامتدارها لازمند *

*

theme